نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد / استخراج مواد معدنی - دانشگاه ارومیه

2 استادیار گروه مهندسی معدن دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه ارومیه

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، مهندس محیط زیست، دانشگاه تهران

4 دانشجوی کارشناسی ارشد/ استخراج مواد معدنی. دانشگاه ارومیه

10.52547/envs.2022.223665.1103

چکیده

سابقه و هدف: با افزایش بی رویه جمعیت در شهر‌ها دفع ایمن پسماند یک مشکل اساسی برای این کلان شهرها محسوب ‌می‌شود. مسئله دفن و محل آن در انتهای مسئله دفع پسماند قرار دارد. دفن پسماند ‌معمول‌ترین روش برای دفع در جوامع شهری کشور ایران و سایر کشورهای جهان محسوب ‌می‌شود. برای همین ارزیابی اثرات زیست محیطی آن برای کاهش اثرات زیست محیطی منفی بسیار مهم است. از این رو در این مطالعه اثرات زیست میحطی ‌محل دفن زباله ارومیه با روش ریام مورد ارزیابی قرار گرفت.
مواد و روش‌ها: در این مطالعه برای استفاده از این روش ریام برای ارزیابی اثرات زیست محیطی اطلاعاتی به صورت میدانی از محل دفن زباله شهرتان ارومیه جمع‌آوری شد. سپس با استفاده از روش ریام تاثیر فعالیت‌های مختلف موجود در پروژه مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین عوامل مهم و تاثیرگذار توسط مجموعه‌ای از کارشناسان حوزه محیط زیستی در چهار بخش فیزیکی – شیمیایی، بیولوژیکی – اکولوژیکی، فرهنگی – اجتماعی و اقتصادی – عملیاتی طبقه‌بندی شده است. به هرکدام از عوامل براساس اهمیت وضعیت و ارزش زمانی امتیازدهی صورت گرفته است. طریقه امتیاز‌دهی به این صورت است که با ضرب زیر معیارهای مربوط به اهمیت وضعیت، مقدار کلی این معیار مشخص می‌شود. همچنین برای معیار ارزش موقت، زیرمعیارهای آن با هم جمع می‌شوند. پس از به دست آمدن این معیارها با ضرب این دو معیار باهم امتیاز محیط‌زیستی (ES) پروزه محاسبه می‌شود.
نتایج و بحث: براساس مطالعه‌‌ای که انجام شد مشاهده شد بیشترین امتیاز منفی در صورت ادامه دفع به این روش برای اجزای بیولوژیکی- اکولوژیکی برابر 402- بوده است. همچنین کمترین امتیاز منفی از بین سایر اجزا موجود برای اجزای اقتصادی – عملیاتی برابر با 109- به دست آمده است. تنها امتیاز مثبت مربوط به اجزای اجتماعی – فرهنگی و جز امرار معاش ‌می‌باشد. همچنین امتیاز حاصل برای اجزای فیزیکی – شیمیایی 351- و برای اجزای اجتماعی – فرهنگی 114- به دست آمد. که دلایل این امتیازات منفی عدم توجه درست به حجم زباله تولید شده توسط مردم، نبود سیستم تصفیه شیرابه، عدم وجود پوشش گیاهی منطقه دفن زباله شهری، دفن غیراصولی و غیربهداشتی، فاصله حمل و ... می‌باشد. عملیات دفع با روش فعلی علاوه بر ایجاد آلودگی زیست محیطی، بسیار هزینه‌بر نیز است. بیشترین مقدار هزینه در این روش صرف حمل و نقل، نیروی انسانی و عملیات خاک‌برداری و خاک‌ریزی می‌شود. علاوه بر این هزینه‌های مالی متاسفانه در سال‌های اخیر با از بین رفتن خاک‌های کشاورزی اطراف محل دفن زباله شهری باعث مهاجرت مردم از روستاهای اطراف این محل نیز شده است. این عمل باعث ایجاد آلودگی زیاد شده و مانع از تبدیل و بازیافت پسماند می‌شود.
نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد اگر عملیات دفع زباله به همین صورت ادامه پیدا کند آسیب‌های محیط‌زیستی جبران ناپذیری به زیست‌بوم منطقه وارد خواهد شد. برای جلوگیری از این خسارات لازم است راهکارهای عملی ارائه شده و در بخش مدیریت تجدید نظری نسبت به ادامه این روش صورت گیرد. همچنین با توجه به نزدیکی اتمام دفن پسماند در این منطقه به دلیل پرشدن آن، پیشنهاد می‌شود در صورت اقدام به ایجاد یک محل جدید برای دفن پسماند حتما مطالعاتی از قبیل زمین‌شناسی، گیاه‌شناسی، ژوتکنیکی و ... صورت پذیرد. همچنین بنظر می‌رسد ایجاد یک کارخانه بازیافت زباله کمک بسیار شایانی برای کاهش حجم زباله می‌تواند باشد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Environmental Impact Assessment EIA of Landfill of municipal waste, Urmia city utilizing rapid assessment matrix method (RIAM)

نویسندگان [English]

  • Mir Javad Gheybi 1
  • sajjad chehreghani 2
  • Mahdieh azimi youshanlouie 3
  • Zahra Darvishi Qulunji 4

1 M.Sc. Student / Mineral Extraction - Urmia University

2 Assistant Professor, Department of Mining Engineering, Faculty of Engineering, Urmia University

3 Master student, Environmental Engineer, University of Tehran

4 M.Sc. Student / Mineral Extraction. Urmia University

چکیده [English]

Investigation of landfill environmental effects utilizing rapid assessment matrix method (RIAM), a case study of the municipal waste landfill, Urmia city

Abstract

Background and purpose: With the uncontrolled population growth, the safe disposal of waste is a major problem for metropolises. The issue of landfills and their location is at the end of the waste disposal life cycle. Waste burial is the most common method of disposal in urban communities of Iran and other countries of the world. Therefore, its environmental impact assessment is very important to reduce the negative environmental impact. Therefore, in this study, the environmental effects of the Urmia landfill utilizing the RIAM method were evaluated.

Materials and Methods: In this study, to assess the environmental impact, field information was collected from the landfill of Urmia city. Then, the effect of different activities in the project was evaluated utilizing the RIAM method. Also, important and influential factors have been classified by a group of environmental experts into four sections: physical-chemical, biological-ecological, cultural-social, and economic-operational. Each factor is scored based on the importance of the situation and the time value. The scoring method is such that via multiplying the criteria related to the importance of the situation, the total value of this criteria is determined. Also, for the provisional value criteria, its sub-criteria are summed. After obtaining these criteria, by multiplying these two criteria, the environmental score (ES) of the project is calculated.

Results and Discussion: Based on the study, it was observed that the highest negative score for biological-ecological components was -402 if the disposal continued in this way. Also, the lowest negative score amongst other available components for economic-operational components is equal to -109. The only positive point is related to the socio-cultural components which are part of subsistence. Also, the score for physical-chemical components and socio-cultural components were -351 and -114, respectively. The reasons for these negative scores are the lack of proper attention to the volume of waste produced by the people, the lack of leachate treatment system, the lack of vegetation in the municipal waste landfill, unprincipled, and unsanitary waste burial, transportation distance, and so on. Disposal operations with the current method, in addition to creating environmental pollution, are also very costly. Most of the cost in this method is spent on transportation, manpower and excavation, and earthmoving operations. In addition to these financial costs, unfortunately, in recent years, with the disappearance of agricultural lands around the municipal landfill, people have migrated from the surrounding villages. This causes a lot of pollution and prevents the conversion and recycling of waste.

Conclusion: The results of this study showed that if waste disposal operations continue in the same trend, irreparable environmental damage will be inflicted on the region's ecosystem. To prevent these damages, it is necessary to provide practical solutions and in the management, the department reviews the continuation of this method. Also, due to the landfill reaching its limit and waste disposal operations nearing an end, it is suggested that if a new place for waste disposal is selected, it should be based on studies such as geology, botany, geotechnics, etc. It also seems that the establishment of a waste recycling plant can be a great help in reducing the volume of waste.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Assessment
  • waste disposal location
  • Urmia city
  • RIAM matrix
  • Environment