دانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321A Study on the Mangrov Forest Structure at the Koolaghan, Tiayab and Kolahi Regions in the Strait of Hoemoz (North Part pf Persian Gulf)بررسی ساختار جنگل های حرا در حوزه کولقان، تیاب و کلاهی در تنکه هرمز97106FAهنگامهصفا ایسینیدانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباسافشیندانه کاردکترای محیط زیست، استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهراناحسانکامرانیدکترای شیلات، استادیار دانشکده علوم، دانشگاه هرمزگانJournal Article20150517ساختار جنگل های مانگرو که بر اساس پروفیل عمودی و افقی توده تعیین می شود یکی از مولفه های مدیریتی چه با اهداف بهره برداری و چه با رویکرد حفاظتی محسوب می گردد جنگل های مانگرو در حوزه گولقان تیاب کلاهی با وسعت 03/1698 هکتار یکی از پنج منطقه حفاظت شده مانگرو در استان هرمزگان است که از اجتماعات خالص و ناهمسال درختان حرا پوشیده شده است به منظور تعیین ساختار جنگل های حرا در این محدوده که حدفاصل عرض جغرافیایی پرانده شده است از چهار ترانسکت خطی استفاده شد. در هر ترانسک نیز از قطعات نمونه یک آری به عنوان واحد اندازه گیری به صورت تصادفی-سیستماتیک برای ثبت پارامترهای رویشی درختان و از میکرولات های یک متر مربعی برای تعیین آمارهای نهال، ریشه های هوایی و برگ های ریزش یافته به زمین استفاده شد. به این ترتیب پارمترهای رویشی 345 درخت از 39 قطعه نمونه مورد بررسی قرار گرفت. توده مورد بررسی با تراکم 71/1014 اصله در هکتار دارای ارتفاع 41/190 سانتی متر با میانگین قطر تنه در محل یقه معادل 514/10 سانتی متر است. متوسط ارتفاع و قطر تاج درختان نیز به ترتیب 74/151 و 74/230 سانی متر اندازه گیری شد. همچنین سطح متوسط تاج درختان معادل 01/6 متر مربع محاسبه و میانگین تعداد ریشه های هوایی 50/197 عدد در متر مربع و ارتفاع متوسط 24/11 سانتی متر تعیین شد. تعداد برگ های ریخته شده بر بستر رویشگاه نیز 34/119 عدد ئر متر مربع با متوسط سطح 95/6 سانتی متر مربع تعیین شد. بررسی های آماری نشان داد که بین ترانسکت های مورد بررسی قطعات نمونه حوزه کولقان در هیچ یک از پارامترهای مورد بررسی با یکدیگر اختلاف معنی داری ندارند و این رویشگاه از نظر ساختار همگن ارزیابی شد. قطعات نمونه دیگر ترانسکت ها در خصوص پارامترهای مورد بررسی با یکدیگر اختلاف معنی داری ندارند و این رویشگاه از نظر ساختار همگن ارزیابی شد. قطعات نمونه دیگر ترانسکت ها در خصوص پارامترهایی مثل ارتفاع درخت، ارتفاع تاج، قطرتاج ، سطح تاج و قطر تنه در محل بقه اختلاف معنی داری در سطح اطمینان 95 درصد پوشش اختلاف نداشته و کل محدوده مورد مطالعه از این نظر همگن است.https://envs.sbu.ac.ir/article_97106_e24487709326af6387f9a5af90f84e20.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321A Three-year Survey of the Status of Birds in Boojagh National Parkبررسی سه ساله وضعیت پرندگان پارک ملی بوجاق97100FAعباسعاشوریکارشناس محیط زیست، اداره کل حفاظت محیط زیست استان گیلانکامرانزلفی نژاداداره کل حفاظت محیط زیست استان گیلانJournal Article20150517سرشماری پرندگان مهاجر آبزی و نیمه آبزی در تالاب های استان گیلان همه ساله هم زمان با سرشماری نیمه زمستانه پرندگان مهاجر آبزی سازمان بین المللی تالاب ها از تاریخ 15 دی لغایت 4 بهمن انجام می گیرد. نتایج سرشماری پرندگان در سال های 1382 تا 1384 کاهش جمعیت پرندگان مهاجر به استان گیلان را نشان می دهد. در این میان جمعیت پرندگان پارک ملی بوجاق در سال 1384 نسبت به کل جمعیت پرندگان مهاجر به استان ،9/23 درصد افزایش داشته است و مرغابیان با جمعیت معادل 15596 قطعه بیشترین تعداد پرندگان پارک را شامل شده که نسبت به سال های 82 و 83 به ترتیب 3/7 و 3/8 برابر شده است. این افزایش جمعیت بیشتر در اردک های روی آبچر با 14984 قطعه شمارش شده دیده شدhttps://envs.sbu.ac.ir/article_97100_98426844829ffb7e2024699748e6e51a.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321Investigation of Nitrate pollution in the Soil, Water and Plants in Some Agricultural Field in Baraan (Esfahan)بررسی وضعیت نیترات در خاک ،آب و گیاه اراضی سبزیکاری منطقه برا آن اصفهان97094FAحمیدرضارحمانیکارشناس ارشد خاک شناسی، استادیار بخش تحقیقات خاک و آب مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهانJournal Article20150517به دلیل اثرات زیانبار نیترات اضافی در گیاهان خوراکی ، در سال الخیر مطالعات زیادی در زمینه تجمع نیترات در محصولات زراعی به ویژه سبزی ها انجام شده است با توجه به ضرورت موضوع ،تحقیق حاضر برای بررسی وضعیت نیترات خاک، آب و گیاه اراضی کشاورزی سبزیکاری منطقه براآن شمالی به مدت 2 سال انجام شد. سبزی های مورد بررسی شامل سبزی های برگی شوید،جعفری، نعناع، تره گشنیز، برگ چغندر، شنبلیله و اسفناج و سبزی های غده ای سیب زمینی، گوجه فرنگی،بادمجان،پیاز، طالبی و خیار بوته ای بودند. برای هر سبزی 3 مزرعه که دارای مدیریت زراعی تقریبا یکسان بودند انتخاب و نمونه گیری از اندام خوراکی سبزی در هر مزرعه با 3 تکرار و نمونه گیری از خاک و آب آبیاری این مزارع در شروع و پایان فصل رشد و با 3 تکرارا اراضی مورد بررسی و در سال دوم حدود 79 درصد از سطح اراضی مورد بررسی دارای غلظت نیترات فراتر از حد بحرانی بود . غلظت ازت نیتراتی در آب بیشتر چاه های مورد بررسی فراتر از حد مجاز 10 میلی گرم بر لیتر بود که برای شرب انسان و دام و استفاده در آبیاری و همچنین به عنوان آب زیر زمینی دارای محدودیت بود. در سبزی های مورد بررسی سبزی برگی شوید با نیانگین کل نیترات 9/2120 و سبزی غده ای پیاز با میانگین نیترات 7/237 میلی گرم بر کیلوگرم بالاترین غلظت نیترات را دارا بودند از بین سبزی های برگی اسفناج با میانگین نیترات 8/20 و از بین سبزی های غده ای خیار بوته ای با میانگین نیترات 89 میلی گرم بر کیلو گرم وزن تازه کمترین غلظت نیترات را به خود اختصاص دادند. در مجموع غلظت نیترات در سبزی های برگی 4 الی 6/6297 میلی گرم بر کیلو گرم وزن تازه و در سبزی های غده ای 3/17 الی 4/872 میلی گرم بر کیلوگرم وزن تازه بود که نشانگر بالاتر بودن غلظت نیترات در سبزی های برگی نسبت به سبزی های برگی نسبت به سبزی های غده ای است. مقایسه غلظت نیترات نمونه های گیاهی با حدود معمول نشان داد که کلیه سبزی های برگی و کلیه سبزی های غده ای دارای غلظت فراتر از حد معمول نیترات در گیاه بودند همچنین غلظت نیترات اندازه گیری شده در سبزی ها در دو زمان صبح و بعداظهر اختلاف قابل توجهی را نشان داد. در مجموع نتایج تحقیق بیانگر آلودگی خاک، آب و گیاه به نیترات در اثر استفاده پیش از اندازه و نامناسب کودهای ازته در اراضی سبزیکاری مورد بررسی بودhttps://envs.sbu.ac.ir/article_97094_d9cca1761e84cf5a71c5acd50f723da4.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321Evaluation of Some Characteristics Affecting the Resistance of Fifteen Native Iranian Onions against Thrips tabaciارزیابی خصوصیات موثر در مقاومت به تریپس پیاز در 15 توده بومی پیاز ایرانی97088FAسیده عذراعلی موسویدانش آموخته کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرسمحمدرضاحسندختدکترای باغبانی، استادیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرسسعیدمحرمی پوردکترای حشره شناسی، دانشیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرسامیدنوری رودسریکارشناس ارشد علوم باغبانی، مربی پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتیJournal Article20150517این آزمایش به منظور ارزیابی مقاومت 15 توده بومی پیاز ایرانی از نظر مقاومت به آفت تریپس پیاز،انجام شد. این توده ها عبارت بودند از :قرمز آذ شهر، سفید خمین، درچه اصفهان، سفید کاشان، مشکان فارس، اقلید فارس، سفید و قرمز نیشابوری، صورتی و سفید کردستان که در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در دو سال متوالی کشت شدند. صفات اندازه گیری شده در این آزمایش شامل: تعداد تریپس در بوته، دمای برگ، رنگ برگ، ضخامت برگ، نرخ خسارت و زاویه برگ بود نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده ها نشان داد اوده های پیاز از نظر نرخ خسارت و تعداد ترپس در سطح 1 درصد با یکدیگر اختلاف معنی داری داشتند . توده های مشکان فارس، سفید کردستان و سفید قم نسبت به تریپس پیاز مقاوم و توده های صورتی کردستان، قولی قصه زنجان حساس به تریپس بودند همچنین زاویه بین دو برگ مرکزس گةاه در توده های مقاوم سفید کردستان و سفید قم به طور قابل ملاحظه ای بیشتر از دیگر توده های مورد مطالعه بود. همچنین اختلاف معنی داری بین دمای برگ، رنگ برگ و ضخامت برگ در بین توده ها مختلف ملاحظه نگدید. از آنجا که برای کنترل تریپس پیاز از سموم شیمیایی خطرناک و در چند نوبت استفاده می شود، کاربرد توده های مقاوم به عنوان یکی از روش های بسیار مهم در مدیریت تلفیقی آفات، گاهی موثر در کاهش مصرف سموم شیمیایی به حساب می آید.https://envs.sbu.ac.ir/article_97088_40ce73538e7f6f6c638dcffb532f43e2.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321Lizard Biodiversity in Northwestern Iranتنوع زیستی سوسمارهای شمال غرب ایران97079FAفراهماحمدزادهکارشناس ارشد علوم جانوری، مربی پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتیآذرمیدختخیراندیشدکترای زیست شناسی، استادیار پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتیJournal Article20150517جغرافیای طبیعی شمال غرب ایران ترکیب پیچیده ای از کوه های مرتفع، ناهمواری ها و دشت های باز است تنوع اقلیمی و ژئوگرافیکی ، به ویژه وجود مناطق گسترده کوهستانی و مرتفع در منطقه سبب گردیأه است ک نواحی فیزیوگرافیک متنوع و با ویژگی های منحصر به فرد در این بخش از کشور شکل گیرد و این تنوع سبب گردیده است که تنوع زیستی جانوری،به ویژه تنوع گونه ای سوسمارهای منطقه قابل توجه باشد. پژوهش حاضر به منظور مطالعه شرایط زیستگاهی، بستر زیستی، رژیم غذایی، وضعیت حفاظتی و تجزیه و تحلیل فون سوسمارهای منطقه از سال 1382 با روش پیمایشی و بازدید آغاز و هنوز هم ادامه دارد. نتایج حاصل نشان می دهد که 21 گونه سوسمار متعلق به 5 خانواده از 8 خانواده سوسمارهای ایران در منطقه زندگی می کند. بیش ترین تعداد جنس و گونه مربوط به خانواده لاسرتاها اس. در این خانواده جنس لاسرتا با 8 گونه بزطگترین جنس را تشکیل می دهد بررسی ها معلوم ساخته که سوسمارهای منطقه طیف وسیعی از زیست گاه ها را با بسترهای متفاوت اشتغال می نمایند. تعداد گونه های مناطق کوهستانی در مقایسه با مناطق دشتی قابل توجه است. همچنین ارزش حفاظتی سوسماریهای منطقه شناخته است و نیاز به مطالعات بیشتری دارد.https://envs.sbu.ac.ir/article_97079_398fff6d0380708c3dc9ea67d37e52df.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321A survey of the Subsistence Effects of n-3 HUFA Enriched Artemia nauplii as a Start Feeding for Caspian Salmon (Salmo trutta caspius) Larvaeبررسی اثرات زیستی ناپلیوس آرتمیا غنی شده با اسیدهای چرب غیر اشباع بلند زنجیره به عنوان غذای آغازین برای لارو ماهی آزاد دریای خزر97077FAمهرانجواهری بابلیدانشجوی دکترای تخصصی شیلات، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهرانعباسمتین فردکترای شیلات، استادیار مرکز تحقیقات شیلات ایرانناصرآقدکترای شیلات، استادیار پژوهشکده آرتمیا و جانوران آبزی، دانشگاه ارومیهJournal Article20150517این پژوهش با هدف بررسی تاثیر استفاده از ناپلیوس آرتمیا غنی شده با اسیدهای چرب غیر اشباح بلند زنجیره و ناپلیوس تازه تخم گشایی شده به عنوان غذایی آغازین، بر رشد و بقا لاروهای ماهی آزاد دریای خزر در مقایسه با غذای کنسانتره تجاری،در 3 گروه غذایی کنسانتره، ناپلیوس آرتمیا تازه تخم گشایی شده، ناپلیوس آرتمیای غنی شده با اسیدهای چرب غیر اشباع بلند زنجیره به مدت 15 روز، انجام پذیرفت. میزان رشد لاروهای تغذیه شده با ناپلیوس آرتمیا تازه تخم گشایی شده نسبت به لاروهای تغذیه شده با ناپلیوس آرتمیا غنی شده با اسیدهای چرب غیر اشباح بلند زنجیره تفاوت معنی داری را نشان نداد ولی هر دو این گروه ها میزان رشد بیشتری را نسبت به لاروهای تغذیه شده با غذای کنسانتره تجاری نشان دادند. بقا لاروهای تغذیه شده با ناپلیوس آرتمیا تازه تخم گشایی شده نسبت به لاروهای تغذیه شده با ناپلیوس آرتمیا غنی شده از اسیدهای چرب غیر اشباع بلند زنجیره تفاوت معنی داری را نشان ندادند اما هر دو این گروه ها بقا بهتری نسبت به لاروهای تغذیه شده با غذای کنسانتره تجاری داشتند. در مجموع لاروهای تغذیه شده با ناپلی آرتمیا تازه تخم گشایی شده از دیگر گروهها عملکردی بهتری داشته و برای غذای آغازین لاروها ماهی آزاد دریای خزر برگزیده شد.https://envs.sbu.ac.ir/article_97077_20d5d537025610a2d7f43f0e912b7df6.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321Green Way Planning: Campiling of Recreation and Protection in Urban Landscape Darrakeh River Valley as a Case Studyبرنامه ریزی سبز راه:تلفیق تفرج و حفاظت از منظر شهری نمونه موردی: رود دره درکه- تهران97064FAنگینشعبانیکارشناس ارشد برنامه ریزی شهری، مربی پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتیJournal Article20150517برنامه ریزی سبزراه ها یکی از مهم ترین ابزارهای برنامه ریزی در ارتقاءکیفیت زندگی ساکنان شهراست فضاهای سبز و سبزراه ها به علت دارا بودن نقش عمده در افزایش کیفیت هوا و ایجاد تغییرات مثبت در اقلیم محیط های شهری،برای نگهداری از کیفیت زیست محیطی شهرها ضروری هستند و ارزش های زیبایی شناختی این محیط ها را به نحو قابل توجهی افزایش می دهند. حفاظت از سیستم های طبیعی بوم شناختی، فراهم آوردن فرصت های تفریحی گسترده برای مردم در درون مناطق شهری و نواحی روستایی، تامین منافع اقتصادی و حفاظت از ارزش های فرهنگی و میراث تاریخی از جمله مزایای برنامه ریزی سبزراه ها هستند. توسعه و گسترش شهر تهران به سوی رشته کوه البرز و دامنه های شمالی سبب از نوین رفتن فضاهای باز و سبز، باغات،مناطق ارزشمند دره ها و کوهپایه و ایجاد تغییر و تحولاتی جبران ناشدنی در این محدوده شده است. احداث ساختمان ها،پل ها، جاده ها در حریم و حتمی بستر دره های شمالی تهران در کنار استفاده های فراغتی روند طبیعی را در این نواحی دچار اختلال نموده و سبب تغییر منظر در این مناطق با ارزش بوم شناختی گردیده است. در این میان برنامه ریزی این دره ها به عنوان سبزراه می تواند در بهبود وضعیت زیست محیطی این نواحی در کنار ایجاد پتانسیل های تفریحی برای ساکنان شهر موثر باشد. بنابراین،این نوشتار درصدد است تا با مرور ادبیات و پیشینه سبزراه ها،به معرفی این ابزار ریزی در جهت بهبود وضعیت دره های شمالی شهر تهران با تمرکز بر دره درکه بپردازدhttps://envs.sbu.ac.ir/article_97064_93d6ccb642405b61c4074adf24342479.pdfدانشگاه شهید بهشتیفصلنامه علوم محیطی3115-717331120060321t Evaluation of the Striped Hyena (Hyaena hyaena hyaena) in Khojir National Parkارزیابی زیستگاه کفتار راه راه ایرانی در پارک ملی خجیر و ارائه مدل مطلوبیت به کمک روش HEP97070FAمحمودکرمیدکترای اکولوژی مهره داران، دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهرانبرهانریاضیدکترای مدیریت محیط زیست، دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد علوم و تحقیقاتنازنینکلانیکارشناس ارشد علوم محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقاتJournal Article20150517از آنجا که کفتار راه راه در راس هرم غذایی قرار می گیرد اطلاع از وضیعت زیستس آن کمک موثری در جهت حفظ سایر گونه ها خواهد بود. امروزه بیشترین تخریب های زیست محیطی متوجه زیست گاه ها است، لذا حفظ زیست گاه ها و مطالعه آنها به خصوص زیست گاه های گونه ای مهمی چون کفتار از اهمیت بسزایی برخوردار است. ارزیابی زیستگاه به عنوان یک راه حل عملی برای انجام این مهم مطرح است. با ارزیابی زیستگاه می توان مطلوبیت و تعداد واحدهای زیستگاهی موجود برای این گونه را به دست آورد. برای این کار، ابتدا سه بخش در پارک ملی خجیر به عنوان بخش های مطالعاتی گزینش گردید. سپس ارزیابی زیستگاه به روش های HEP و رتبه دهی به متغیرهای مختلف ئدر سه بخش پارک انجام شد. در انتها نتایج حاصل از این دو با یکدیگر مقایسه گردیدند. فاکتورهای عمده ای که به عنوان متغیرهای زیستگاهی برای ارزیابی زیستگاه حیوان مدنظر و مورد قرار گرفته شد. عبارت بودند از فراوانی لاشه و نزدیکی به باغات میوه، فاصله تا جاده، کاربردی و پوشش اراضی و پستی بلندی، فاصله تا روستا، شدت حضور دام در منطقه. براساس نتایج بالاترین نمایه مطلوبیت و بیشترین تعداد واحدهای زیستگاهی به بخش شماره 3 با نمایه مطلوبیت 87/0 و تعداد واحدهای زیستگاهی 3654 تعلق گرفت. همچنین مدلی برای مطلوبیت زیستگاه کفتار راه راه ارائه گردید که مسلما یک HIS محلی برای منطقه مورد مطالعه خواهد بود. مدل مطلوبیت زیستگاه کفتار با استفاده از روش میانگین هندسی و چهار متغیر به دست آمد.https://envs.sbu.ac.ir/article_97070_ecb082600104f8253cfe81b9d85968b2.pdf