روشی نوین در جایابی خاک‌چال‌ها بر پایه تعیین شاخص کیفیت خاک

مهناز اسکندری, مهدیl همایی, امین فلامکی

چکیده


شاخص کیفیت خاک به کمّی کردن وضعیت خاک‌ها در کاربری‌های مختلف کمک می‌کند. هدف از این پژوهش، ارائه روشی نوین در زمینه یکی از چالش­‌های مهم محیط‌زیستی، یعنی مکان‌یابی خاک‌چال‌های دفن زباله‌های جامد شهری بر پایه تعیین شاخص کیفیت خاک بود. به‌دین منظور پس از بسط روش پیشنهادی، این روش برای انتخاب مکان مناسب دفن زباله‌های جامد شهر مرودشت به‌کار رفت. برای تعیین شاخص کیفیت خاک، نخست وظایف خاک در کاربری خاک‌چال تعیین شد که شامل چهار وظیفه ماده پوششی زباله‌ها، محیط و محفظه دریافت آن‌ها، محیط تجدید و نوسازی و سرانجام پوشش نهایی خاک‌چال بود. سپس برای هر یک از این وظایف، معیارهای مناسب قابل استخراج از واحدهای نقشه خاک تعریف شد. پس از استانداردسازی معیارها، وزن‌دهی آن‌ها به‌روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی انجام گرفت. با جمع‌بندی معیارهای استاندارد شده وزن‌دار، شاخص کیفیت خاک در هر واحد نقشه به‌دست آمد. نتایج روش پیشنهادی نشان داد که نزدیک به 8000 هکتار از واحدهای اراضی اطراف مرودشت برای اختصاص به خاک‌چال مناسب هستند که موقعیت این اراضی با نتایج حاصل از روش­های رایج محیط‌زیستی، یکسان است. لیکن در روش پیشنهاد شده تعداد معیارها کم‌تر بوده و زمان و هزینه کم‌تری صرف مکان‌یابی می‌شود. افزون بر این، ارزش خاک برای کاربری‌های سودمندتر مانند کشاورزی نیز در نظر گرفته خواهد‌شد.


واژگان کلیدی


سامانه اطلاعات جغرافیایی؛ شاخص کیفیت خاک؛ فرآیند تحلیل سلسله مراتبی؛ مکان‌یابی خاک‌چال

تمام متن:

PDF

منابع و مآخذ مقاله


Bagchi A. Desighn of landfills and integrated solid waste management, Thierd edition. John Willy and Sons; 2004; p. 696.

Eskandari M, Homaee M, Mahmodi S, Pazira E. A New Landfill Siting Method Based on Land Classification Maps and GIS. Environmental Sciences Journal; 2013;11(2):121-132.[In Persian]

Morrissey A J, Browne J. Waste management models and their application to sustainable waste management. Waste Management; 2004;24:297-308.

Helms B. Clark R. Locational models for solid waste management. Journal of Urban Planning and Development Division, ASCE; April 1971;1–13.

Esmali H. Facility selection and haul optimization model. Journal of the Sanitary Engineering Division, ASCE; December 1972;1005–1021.

Malczewski J. GIS and multicriteria decision analysis. New York: John Wiley & sons Inc.; 1999.

Geneletti, D. Combining stakeholder analysis and spatial multicriteria evaluation to select and rank inert landfill sites. Waste Management; 2010;30:328–337.

Eskandari M, Homaee M, Mahmodi S. An integrated multi criteria approach for landfill siting in a conflicting environmental, economical and socio-cultural area. Waste Management; 2012;32:1528–1538.

Al-Jarrah O, Abu-Qdais H. Municipal solid waste landfill siting using intelligent system. Waste Management; 2006;26:534–546.

Ekmekcioglu M. Kaya T. Kahraman C. Fuzzy multicriteria disposal method and site selection for municipal solid waste. Waste Management; 2010;30:1729–1736.

Moeinaddini M, Khorasani N, Danehkar A, Darvishsefat A A, zienalyan M. Siting MSW landfill using weighted linear combination and analytical hierarchy process (AHP) methodology in GIS environment (case study: Karaj). Waste Management; 2010;30:912–920.

Aragonés-Beltrán P, Pastor-Ferrando J.P. García-García F. Pascual-Agulló A. An analytic network process approach for siting a municipal solid wasteplant in the metropolitan area of Valencia (Spain). Journal of Environmental Management; 2010;91:1071–1086.

Banar M, Murat Kose B. Ozkan A. Poyraz Acar I. Choosing a municipal landfill site by analytic network process. Environmental Geology; 2007;52:747–751.

Siddiqui M.Z. Everett J.W. Vieux B.E. Landfill siting using geographic information systems: a demonstration. Journal of Environmental Engineering; 1996;122:515–523.

Kontos T, Komilis D P, Halvadakis C P. Siting MSW landfills with a spatial multiple criteria analysis methodology. Waste Management; 2005;25:818–832.

Sener B. Suzen L. Doyuran V. Landfill site selection by using geographic information systems. Environmental Geology; 2006;49:376–388.

Sumathi V.R. Natesan U. Sarkar Ch. GIS-based approach for optimized siting of municipal solid waste landfill. Waste Management; 2008;28:2146–2160.

Wang G. Li Q. Guoxue L. Lijun Ch. Landfill site selection using spatial information technologies and AHP: A case study in Beijing China. Journal of Environmental Management; 2009;90:2414–2421.

Nas B, Cay T, Iscan F, Berktay A. Selection of MSW landfill site for Konya, Turkey using GIS and multi-criteria evaluation. Environmental Monitoring Assessment; 2010;160:491-500.

Sener S, Sener E, Karaguzel R. Solid waste disposal site selection with GIS and AHP methodology: a case study in Senirkent-Uluborlu (Isparta) Basin, Turkey. Environmental Monitoring Assessment; 2011;173:533-554.

Gorsevski P.V. Donevska K.R. Mitrovski C.D. Frizado J.P. Integrating multi-criteria evaluation techniques with geographic information systems for landfill site selection: A case study using ordered weighted average. Waste Management; 2012;32:287–296.

Eskandari M, Homaee M, Mahmoodi S, Pazira E. Integrating GIS and AHP for Municipal Solid Waste Landfill Site Selection. Journal of Basic and Applied Scientific Research; 2013;3(4):588-595.

Falamaki A, Eskandari M, Using multi criteria decision making approach for municipal solid waste landfill siting in Yasouj. Iran Occupational Health Journal; 2013;10(5):50-66.[In Persian]

Brady N C, Weil R. The nature and properties of soils, fourteenth ed. New Jersey: Pearson Prentice Hall; 2008.

Eskandari M, Homaee M, Mahmoodi S. Optimized approach for MSW landfill siting using MCDA and GIS. Environmental Sciences Journal; 2011;(accepted).[In Persian]

Iran’s Environmental Protection Organization (IEPO), Office for Soil and Water Pollution Studies. Guidelines for Siting MSW Sanitary Landfill. Tehran, Iran; 2009.[In Persian]

Loughry F.G. The use of soil science in sanitary landfill selection and managment. Geoderma; 1973;10:131-139.


ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.