palette
ارزیابی پارامترهای موثر بر هزینه ساخت لاینر رسی متراکم در محل های دفن پسماند شهری
مریم فروغ الدین, مهدی جلیلی قاضی زاده, مریم میرابی, محمدرضا نظری

چکیده

سابقه و هدف: لاینر رسی متراکم‌شده یکی از مهمترین اجزای خاک‌چال‌های دفن بهداشتی پسماند است که اصلی‌ترین وظیفه آن محدود کردن نفوذ شیرابه ناشی از پسماند از کف محل دفن است. از آنجا که هزینه سیستم لاینینگ بخش قابل‌توجهی از هزینه‌های یک محل دفن را در بر می‌گیرد، لازم است طراحی لاینر رسی متراکم‌شده با در نظر گرفتن توامان ملاحظات محیط‌ زیستی و اقتصادی انجام شود که مستلزم شناسایی عوامل موثر بر هزینه‌های ساخت لاینر رسی متراکم‌شده است.

مواد و روش‌ها: با استفاده از رویکرد عملکردگرا، ضمن بررسی عوامل موثر بر عملکرد هیدرولیکی لاینر رسی متراکم‌شده در جلوگیری از نفوذ شیرابه، چهار متغیر شامل ارتفاع ترانشه دفن، عمر ترانشه دفن، قیمت زمین و فاصله از منبع قرضه خاک به‌عنوان متغیرهای موثر بر هزینه ساخت لاینر رسی شناسایی و سناریوهای مختلف برای بررسی هر کدام از عوامل تاثیرگذار تعریف شد. بر اساس شرایط موجود در اکثر خاک‌چال‌های کشور، تغییرات ارتفاع ترانشه بین 10 تا 30 متر، تغییرات طول عمر ترانشه بین یک ماه تا دو سال و تغییرات فاصله از محل قرضه بین صفر تا 100 کیلومتر در نظر گرفته شده است. در ادامه با استفاده از مدل کالیبره‌شده یک‌بعدی HYDRUS، ضخامت مناسب لاینر در سناریوهای مختلف برای ترانشه دفن تعیین شده است و بر اساس آن، هزینه‌های مرتبط با ساخت لاینر رسی متراکم‌شده در سناریوهای محتمل برای محل دفن پسماند برآورد شده است.

نتایج و بحث: بررسی الگوی تغییرات هزینه‌ها نشان‌ می‌دهد که افزایش ارتفاع ترانشه دفن در بخش‌های مختلف منجر به کاهش هزینه‌های ساخت می‌شود. این در حالی است که تغییرات هزینه ساخت لاینر در طول عمرهای مختلف ترانشه، ابتدا روندی نزولی و در ادامه روند صعودی داشته است. ضمن آنکه روند تغییرات هزینه کل متاثر از تغییرات هزینه زمین و نشان‌دهنده اهمیت قیمت زمین در ارزیابی هزینه‌های کلی احداث لاینر است. همچنین افزایش فاصله از محل قرضه منجر به افزایش چشمگیر هزینه‌های ساخت لاینر رسی می‌شود. از این‌رو اگر خاک مناسب برای ساخت لاینر رسی در فاصله‌ای بیش از 100 کیلومتر از محل خاک‌چال موجود باشد، استفاده از لاینرهای رسی ژئوسنتتیک صرفه اقتصادی بیشتری نسبت به لاینر رسی متراکم‌شده دارد. عمر ترانشه دفن  متغیری است که محدودیت کمتری برای طراح ایجاد می‌کند بنابراین می‌تواند با توجه به هزینه سایر بخش‌ها مقادیر مختلفی برای آن لحاظ شود.

نتیجه‌گیری: بررسی هزینه‌ها در بخش‌های مختلف ساخت لاینر رسی متراکم‌شده حاکی از آن است که تغییرات پارامترهای مختلف به شکل معنی‌داری در تغییرات هزینه ساخت لاینر موثر بوده و برای تعیین حد بهینه برای هر پارامتر باید با استفاده از یک مدل اقتصادی، توابع هزینه استخراج و نسبت به بهینه‌سازی آن در هر منطقه اقدام شود.

واژگان کلیدی
لاینر رسی متراکم شده، پسماند، خاک چال، برآورد هزینه

منابع و مآخذ مقاله

Abdoli, M.A. and Jalili Ghazizade, M., 2007. Investigation of compacted clayey liner proficiency for natural removal of generated leachate pollutants in municipal solid waste landfill (case study: Kahrizak landfill), Environmental science and technology. 11(1),71-76 (In Persian with English abstract).

Badv, K. and Khalili, A., 2010. Cheking design criteria for solid waste landfill elements in the country, 4th Environmental Engineering Conference, Tehran, University of Tehran, Tehran, Iran.

Badv, K. and Dehghanian, K., 2008. Equivalent the use of clay liner or clay-geosynthetic liner in engineering waste landfills, 7th Iranian Hydraulic Conference, Hydraulic Society, Water and Power Industry University, Tehran, Iran

Badv, K. and Saadabadi, F., 2007. Study of the parameters governing the movement of contaminant to groundwater in various landfill options, 6th Iranian Hydraulic Conference, Shahrekord University, Shahrekord, Iran.

Bagchi, A., 1994. Design, Construction, and Monitoring of Landfills, second Edition, John Wiley and Sons, Inc.

Benson, C.H. and Trast, J.M., 1995. Hydraulic Conductivity of Thirteen Compacted Clays, Clays and Clay Minerals. 43(6), 669-681.

Chi Lo, I.M., 1996. Optimization in thickness of a liner composed of claymax and organo-clay, Water Science and Technology. 34, 421–427.

Jalili Ghazizade, M., 2012. Hydraulic performance of liner in contrast to leachate in municipal waste landfill (For arid and semi-arid climate), Ph.D. Thesis. University of Tehran, Tehran, Iran.

Jalili Ghazizade, M., Abdoli, M. A. and Safari, E., 2009. Investigation of Clay Liner Permeability Changes Subject to Municipal Waste Leachate (Case Study: Kahrizak Landfill), Journal of Ecology. 36(54), 35-42. (In Persian with English abstract)

Mathur, S. and Jayawardena, L.P., 2008. Thickness of Compacted Natural Clay Barriers in MSW Landfills, Practice Periodical of Hazardous, Toxic, and Radioactive Waste Management, Volume 12, Issue 1.

Rowe, R. K., Quigley, R. M. and Booker, J. R., 1995. Clayey Barrier Systems for Waste Disposal Facilities, E & FN Spoon.

Safari, E., Jalili Ghazizade, M. and Abdoli, M.A., 2012. A performance-based method for calculating the design thickness of compacted clay liners exposed to high strength leachate under simulated landfill conditions, Waste Management & Research. 30, pp. 898–907.

U.S. Environmental Protection Agency (U.S. EPA)., 1993. QA-QC for waste containment facilities, Report No. EPA/600/R-93/182.

Workman, J.P. and Keeble, R.L., 1989. Design and Construction of Liner Systems, Sanitary Landfilling: Process, Technology and Environment Impact, Academic Press, New York, pp. 301-309.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.